Ποιοί ηταν οι τρεις Μάγοι εξ Ανατολών;

Αγ. Νικολάου Βελιμίροβιτς

Όταν ο Κύριος Ιησούς Χριστός γεννήθηκε στη Βηθλεέμ, Τον προσκύνησαν πρώτοι οι ποιμένες και οι σοφοί (οι αστρονόμοι) από ανατολών, δηλαδή οι πιο απλοί και οι πιο σοφοί άνθρωποι του κόσμου τούτου!

Ακόμη και σήμερα, αυτοί που ειλικρινέστερα απ’ όλους λατρεύουν τον Ιησού Χριστό, ως Θεό και Σωτήρα, είναι οι πιο απλοί και οι πιο σοφοί του κόσμου.

Απεναντίας, η διεστραμμένη απλοϊκότητα και η ημιμάθεια υπήρξαν πάντοτε εχθροί της Θεότητος του Χριστού και πολέμιοι του Ευαγγελίου Του.

Ποιοί ήταν οι σοφοί αυτοί άνθρωποι που ήρθαν από ανατολών; Το ερώτημα μελέτησε επισταμένως ο άγιος Δημήτριος του Ροστώφ.

Λέει, λοιπόν, ότι την εποχή εκείνη υπήρχαν κάποιοι βασιλείς ορισμένων μικρότερων περιοχών ή και μεμονωμένων πόλεων στην Περσία, την Αραβία και την Αίγυπτο. Αυτοί ήταν επίσης και ειδήμονες αστρονόμοι.

Το λαμπρό άστρο, που είδαν, τους φανερώθηκε για να αναγγείλει τη γέννηση του Νέου Βασιλέως.

Κατά τον άγιο Δημήτριο του Ροστώφ το αστέρι αυτό εμφανίστηκε σ’ αυτούς εννέα μήνες πριν από τη γέννηση του Ιησού Χριστού, ήτοι κατά τον χρόνο της υπερφυούς συλλήψεως Αυτού στην παρθενική μήτρα της Υπεραγίας Θεοτόκου.

Οι σοφοί αστρονόμοι πέρασαν εννέα μήνες μελετώντας αυτό το αστέρι και προετοιμαζόμενοι για το ταξίδι το οποίο τελικώς πραγματοποίησαν. Έφτασαν στη Βηθλεέμ λίγο αφότου γεννήθηκε ο Σωτήρας του κόσμου.

Ο ένας εξ’ αυτών ονομαζόταν Μελχιώρ. Ήταν γέροντας με κατάλευκα μαλλιά και γένια. Αυτός πρόσφερε το χρυσάφι ως δώρο στον Κύριο. Ο δεύτερος ονομαζόταν Γάσπαρ· ήταν νέος με ροδαλό πρόσωπο και αγένειος.

Αυτός πρόσφερε το λιβάνι ως δώρο στον Κύριο. Ο τρίτος ονομαζόταν Βαλτάσαρ· είχε μελαχρινή επιδερμίδα και δασύτριχη γενειάδα. Αυτός πρόσφερε ως δώρο στον Κύριο το μύρο. Αυτοί ήταν οι «μάγοι με τα δώρα».

Μετά τον θάνατό τους τα σκηνώματά τους μεταφέρθηκαν στην Κωνσταντινούπολη· από την Κωνσταντινούπολη στο Μιλάνο και, απ’ το Μιλάνο στην Κολωνία.

Μπορούμε επίσης να πούμε ότι οι τρεις αυτοί σοφοί άνδρες εκπροσωπούσαν τις τρεις κύριες φυλές των ανθρώπων, που κατάγονταν από τους τρεις γιους του Νώε: Σημ, Χαμ και Ιάφεθ.

Ο Πέρσης σοφός εκπροσωπούσε τους Ιαφεθίτες, ο Άραβας τους Σημίτες και ο Αιγύπτιος τους Χαμίτες. Έτσι μπορούμε να πούμε ότι διά μέσου των τριών αυτών, τρόπον τινά, ολόκληρο το ανθρώπινο γένος προσκύνησε τον Ενανθρωπήσαντα Θεό και Κύριο!

Όσο υπάρχουν γονείς…

Της Γαλάτειας Γρηγοριάδου Σουρέλη

Θυμάμαι κείνες τις γιορτές. Τότες που οι μεγάλες μέρες δεν ήταν τουρισμός, αλλά οι αιτίες να μαζευτούν οι συγγενείς, με το παιδομάνι να χαλάει τον κόσμο, το σπίτι όλο μυρουδιές, σε πιατέλες τα σπιτικά γλυκά, αλλού οι δίπλες, τα φοινίκια - έτσι λέγαμε τα μελομακάρονα - κι ο κάτασπρος στρατός με τάξη αραδιασμένος, οι κουραμπιέδες. Δεν ήταν μόνο η γλύκα τους, δεν ήταν μονάχα η μυρωδιά τους. Ήταν και ο δικός μας κόπος,  των παιδιών ο κόπος, που βοήθαγε στα αμύγδαλα , στης ζαχαρένιας άχνης το πασπάλισμα, το σορόπιασμα των μελομακάρονων. Ήταν, καθώς τα βλέπαμε τα γλυκά στον μπουφέ απάνω, η μνήμη των νταβάδων – τα μεγάλα εκείνα ταψιά – που δανικά τα παίρναμε από το γειτονικό φούρνο. Ταψιά που εμείς τα παιδιά τα γυρεύαμε από τον φούρναρη και γεμάτα ύστερα του τα εμπιστευόμαστε, για να τα ψήσει. Και όταν μηνύματα μου φτάνουν για τα νιάτα, πως δεν πορεύονται σωστά – και ποιος τάχα δε δέχεται τέτοια μηνύματα – σκέφτομαι πως, όσο υπάρχουν σπιτικά, όσο υπάρχει οικογένεια ζεστή, ελπίδα για σωσμό υπάρχει.

 Όσο υπάρχουνε γονείς που τούτες τις ημέρες θα ζήσουνε, θα κουβεντιάσουνε, θα γιορτάσουνε μαζί με τα παιδιά τους, ναι, το πιστεύω πως τίποτα δεν χάθηκε. Μπορεί και έχει επίδραση στο παιδί μας, το περιβάλλον που δεν είναι υποδειγματικό. Μπορεί και έχει επίδραση στο παιδί μας, μια κοινωνία αλλοτριωμένη. Αλλά το σπιτικό έχει κι αυτό μια καταλυτική επίδραση στο παιδί. Το ζυμώνει, όπως ζυμώναμε παιδιά εμείς, το ζυμαράκι που μας εμπιστευότανε η γιαγιά και η μάνα σαν έκαναν τα χριστουγεννιάτικα γλυκίσματα, του δίνει σχήμα και μορφή που το καμίνι της ζωής δύσκολα μπορεί να το χαλάσει. Ευθύνη και ελπίδα ο γονιός. Και σκέφτομαι πως τούτη η αλήθεια από πολύ παλιά μας έρχεται. Από τους αρχαίους χρόνους.

Ἡ Χαρὰ τῶν Χριστιανῶν

 - Φώτης Κόντογλου

Ἡ Παναγία εἶναι τὸ πνευματικὸ στόλισμα τῆς ὀρθοδοξίας. Γιὰ μᾶς τοὺς Ἕλληνες εἶναι ἡ πονεμένη μητέρα, ἡ παρηγορήτρια κ᾿ ἡ προστάτρια, ποὺ μᾶς παραστέκεται σὲ κάθε περίσταση. Σὲ κάθε μέρος τῆς Ἑλλάδας εἶναι χτισμένες ἀμέτρητες ἐκκλησιὲς καὶ μοναστήρια, παλάτια αὐτηνῆς τῆς ταπεινῆς βασίλισσας, κι᾿ ἕνα σωρὸ ρημοκλήσια, μέσα στὰ βουνά, στοὺς κάμπους καὶ στὰ νησιά, μοσκοβολημένα ἀπὸ τὴν παρθενικὴ καὶ πνευματικὴ εὐωδία της. Μέσα στὸ καθένα ἀπ᾿ αὐτὰ βρίσκεται τὸ παληὸ καὶ σεβάσμιο εἰκόνισμά της μὲ τὸ μελαχροινὸ καὶ χρυσοκέρινο πρόσωπό της, ποὺ τὸ βρέχουνε ὁλοένα τὰ δάκρυα τοῦ βασανισμένου λαοῦ μας, γιατὶ δὲν ἔχουμε ἄλλη νὰ μᾶς βοηθήσει, παρεκτὸς ἀπὸ τὴν Παναγία, «ἄλλην γὰρ οὐκ ἔχομεν ἁμαρτωλοὶ πρὸς Θεὸν ἐν κινδύνοις καὶ θλίψεσιν ἀεὶ μεσιτείαν, οἱ κατακαμπτόμενοι ὑπὸ πταισμάτων πολλῶν». Τὸ κάλλος τῆς Παναγίας δὲν εἶναι κάλλος σαρκικό, ἀλλὰ πνευματικό, γιατὶ ἐκεῖ ποὺ ὑπάρχει ὁ πόνος κ᾿ ἡ ἁγιότητα, ὑπάρχει μονάχα κάλλος πνευματικό. Τὸ σαρκικὸ κάλλος φέρνει τὴ σαρκικὴ ἔξαψη, ἐνῶ τὸ πνευματικὸ κάλλος φέρνει κατυάνυξη, σεβασμὸ κι᾿ ἁγνὴ ἀγάπη. Αὐτὸ τὸ κάλλος ἔχει ἡ Παναγία. Κι᾿ αὐτὸ τὸ κάλλος εἶναι ἀποτυπωμένο στὰ ἑλληνικὰ εἰκονίσματά της ποὺ τὰ κάνανε ἄνθρωποι εὐσεβεῖς ὁποῦ νηστεύανε καὶ ψέλνανε καὶ βρισκόντανε σὲ συντριβὴ καρδίας καὶ σὲ πνευματικὴ καθαρότητα. Στὴν ὄψη τῆς Παναγίας ἔχει τυπωθεῖ αὐτὸ τὸ μυστικὸ κάλλος ποὺ τραβᾷ σὰν μαγνήτης τὶς εὐσεβεῖς ψυχὲς καὶ τὶς ἡσυχάζει καὶ τὶς παρηγορᾷ. Κι᾿ αὐτὴ ἡ πνευματικὴ εὐωδία εἶναι τὸ λεγόμενο Χαροποιὸν Πένθος ποὺ μᾶς χαρίζει ἡ θρησκεία τοῦ Χριστοῦ, ἕνα βότανο ἄγνωστο στοὺς ἀνθρώπους ποὺ δὲν πήγανε κοντὰ σ᾿ αὐτὸν τὸν καλὸν ποιμένα. Τούτη τὴ χαροποιὰ λύπη τὴν ἔχουνε ὅλα ὅσα ἔκανε ἡ ὀρθόδοξη τέχνη, καὶ τὰ εὐωδιάζει σὰν σμύρνα καὶ σὰν ἀλόη, κἂν εἰκόνισμα εἶναι, κἂν ὑμνωδία, κἂν ψαλμωδία, κἂν χειρόγραφο, κἂν ἄμφια, κἂν λόγος, κἂν κίνημα, κἂν εὐλογία, κἂν χαιρετισμός, κἂν μοναστήρι, κἂν κελλὶ κἂν σκαλιστὸ ξύλο, κἂν κέντημα, κἂν καντήλι, κἂν ἀναλόγι, κἂν μανουάλι, ὅτι καὶ νἆναι ἁγιωτικό.

Ἀπὸ τὰ ὀνόματα καὶ μόνο ποὺ ἔδωσε ἡ ὀρθοδοξία στὴν Παναγία, καὶ ποὺ μ᾿ αὐτὰ τὴν καταστόλισε, ὄχι σὰν εἴδωλο θεατρικό, ὅπως γίνηκε ἀλλοῦ ποὺ φορτώσανε μία κούκλα μὲ δαχτυλίδια καὶ σκουλαρήκια καὶ μὲ ἕνα σωρὸ ἄλλα ἀνίερα καὶ ἀνόητα πράγματα, λοιπὸν αὐτὰ μοναχά, λέγω, φαίνεται πόσο πνευματικὴ ἀληθινὰ εἶναι ἡ λατρεία τῆς Παναγίας στὴν ἑλληνικὴ ὀρθοδοξία. Πρῶτα-πρῶτα τὸ ἕνα ἁγιώτατο ὄνομά της: Παναγία. Ὕστερα τὰ ἄλλα: Ὑπερευλογημένη, Θεοτόκος, Παναμώμητος, Τιμιωτέρα τῶν Χερουβεὶμ καὶ ἐνδοξωτέρα ἀσυγκρίτως τῶν Σεραφείμ, Ζῶσα καὶ Ἄφθονος, Πηγή, Ἔμψυχος Κιβωτός, Ἄχραντος, Ἀμόλυντος, Κεχαριτωμένη, Ἀειμακάριστος καὶ Παναμώμητος, Προστασία, Ἐπακούουσα, Γρηγοροῦσα, Γοργοεπήκοος, Ἡγιασμένος Ναός, Παράδεισος λογικός, Ῥόδον τὸ Ἀμάραντον, Χρυσοῦν Θυμιατήριον, Χρυσὴ Λυχνία, Μαναδόχος Στάμνος, Κλίμαξ Ἐπουράνιος, Πρεσβεία θερμή, Τεῖχος ἀπροσμάχητον, Ἐλέους Πηγή, τοῦ Κόσμου Καταφύγιον, Βασιλέως Καθέδρα, Χρυσοπλοκώτατος Πύργος καὶ Δωδεκάτειχος Πόλις, Ἠλιοστάλακτος Θρόνος, Σκέπη τοῦ Κόσμου, Δένδρον ἀγλαόκαρπον, Ξύλον εὐσκιόφυλλον, Ἀκτὶς νοητοῦ ἡλίου, Σιὼν ἁγία, Θεοῦ κατοικητήριον, Ἐπουράνιος Πύλη, Ἀδικουμένων προστάτις, Βακτηρία τυφλῶν, Θλιβομένων ἡ χαρά, καὶ χίλια δυὸ ἄλλα, ποὺ βρίσκονται μέσα στὰ βιβλία τῆς ἐκκλησίας. Κοντὰ σ᾿ αὐτὰ εἶναι καὶ τὰ ὀνόματα ποὺ γράφουνε ἀπάνω στὰ ἅγια εἰκονίσματά της οἱ ἁγιογράφοι: Ὁδηγήτρια, Γλυκοφιλοῦσα, Πλατυτέρα τῶν Οὐρανῶν, ἡ Ἐλπὶς τῶν ἀπελπισμένων, ἡ Ταχεία Ἐπίσκεψις, ἡ Ἀμόλυντος, ἡ Ἐλπὶς τῶν Χριστιανῶν, ἡ Παραμυθία, ἡ Ἐλεοῦσα κι ἄλλα πολλά, ποὺ γράφουνται ἀπὸ κάτω ἀπὸ τὴ συντομογραφία: ΜΗΡ ΘΥ, ποὺ θὰ πεῖ Μήτηρ Θεοῦ. Πόση ἀγάπη, πόσο σέβας καὶ πόσα κατανυκτικὰ δάκρυα φανερώνουνε μοναχὰ αὐτὰ τὰ ὀνάματα, ποὺ δὲν εἰπωθήκανε σὰν τὰ λόγια ὁποῦ βγαίνουνε εὔκολα ἀπὸ τὸ στόμα, ἀλλὰ ποὺ χαραχτήκανε στὶς ψυχὲς μὲ πόνο καὶ μὲ ταπείνωση καὶ μὲ πίστη. "

Ἑλληνικὴ Δημιουργία, τ.61, 1959

ἢ στὸ βιβλίο «Παναγία καὶ Ὑπεραγία» των ἐκδόσεων Ἀρμός

Έκτακτο Παράρτημα: Πως φτιάχνουμε Παστό Κρέας

Έκτακτο Παράρτημα: Πως φτιάχνουμε Παστό Κρέας: Νατάσα: Μια ανάμνηση που ήθελα να κρατήσω ήταν η γιαγιά μου η καλή να φτιάχνει παστό χοιρινό! Την θυμάμαι χρόνια και χρόνια κάθε χειμών...

ΚΑΛΑ ΚΑΙ ΕΥΛΟΓΗΜΕΝΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ!

Χριστός γεννάται,δοξάσατε.

«Χριστός γεννάται,δοξάσατε.

Χριστός εξ ουρανών,απαντήσατε.

Χριστός επί της γης,υψώθητε».

(Το τμήμα αυτό του λόγου του Αγίου Γρηγορίου αποτέλεσε την πηγή της εμπνεύσεως του ποιητού του κανόνος των Χριστουγέννων ο οποίος και τον χρησιμοποίησε κατά λέξιν).

"Ο Χριστός γεννάται, ας τον δοξάσετε.

Ο Χριστός έρχεται από τους ουρανούς, ας τον προϋπαντήσετε.

Ο Χριστός βρίσκεται επί της γης, ας υψωθείτε.

«Δοξολογήσατε τον Κύριο όλη η γη» (Ψαλμ. 95,στ.1)και για να τα ειπώ και τα δύο με μία λέξη, ας ευφρανθούν οι ουρανοί και ας νοιώσει αγαλλίαση η γη διά τον ουράνιον ο οποίος έγινε επίγειος.

Ο Χριστός εσαρκώθη, νοιώσατε αγαλλίαση από χαρά και τρόμο.

Από τρόμο εξαιτίας της αμαρτίας. Από χαρά εξαιτίας της ελπίδος.

Ο Χριστός εγεννήθη από την Παρθένο. Γυναίκες, παρεμένετε παρθένοι για να γίνετε μητέρες του Χριστού. Ποιός δεν αποδίδει λατρεία σε εκείνον ο οποίος υπήρχε απ' αρχής; Ποιός δεν δοξολογεί εκείνον ο οποίος ενεφανίσθη τώρα τελευταία;

Πάλι διαλύεται το σκοτάδι, πάλι εμφανίζεται το φως. Πάλι η Αίγυπτος τιμωρείται με σκότος, πάλι ο ισραηλίτικος λαός φωτίζεται με στήλη πυρός.

Ο λαός ο οποίος κάθεται εις το σκότος ας δει το λαμπρό φως της κατανοήσεως των θείων μυστηρίων".

Γρ. Θεολόγου, Έργα, Τόμος 5 Λόγος ΛΗ' Εις τα Θεοφάνια, Σελ. 37 ΕΠΕ, Πατερικαί Εκδόσεις, «Γρηγόριος Παλαμάς»

Τα Χριστούγεννα τῆς Ἰωάννας.

 Αγίου Νικολάου Βελιμίροβιτς, Επισκόπου Ἀχρίδος

   «Παραπονιέσαι γιά τή μοναξιά στή μέση μεγάλης πόλης. Τόσος λαός γύρω σου κοχλάζει σάν μυρμηγκοφωλιά, καί ἐσύ καί πάλι αἰσθάνεσαι σάν στήν ἔρημο. Στίς μεγάλες γιορτές ἡ κατάσταση εἶναι ἀνυπόφορη. Παντοῦ πλημμυρίζει ἡ χαρά, ἐνῶ ἐσένα σέ πιέζει ἡ λύπη. Οἱ ἑορταστικές ἡμέρες τῶν Χριστουγέννων καί τῆς Ἀνάστασής σου φαίνονται σάν κάποια ἄδεια δοχεῖα, τά ὁποῖα ἐσύ γεμίζεις μέ δάκρυα. Ὅταν αὐτές οἱ ἅγιες γιορτές βρίσκονται μακριά πίσω ἤ μπροστά σου, αἰσθάνεσαι πιό ἤρεμη. Ἀλλά ὅταν πλησιάσουν καί ἔρθουν, ἡ θλίψη καί ἡ ἐρημιά κυριεύουν τήν ψυχή σου.

            Τί νά σού κάνω; Θά σού διηγηθῶ τήν ἱστορία γιά τά Χριστούγεννα τῆς Ἰωάννας διότι ἴσως σέ ὠφελήσει. Θά ἀφήσω ὅμως νά σού διηγεῖται ἐκείνη ὅπως τά εἶχε διηγηθεῖ σέ μένα.

            «Σαράντα καί κάτι χρόνια βλέπω ἐγώ αὐτό τόν κόσμο σάν γυναίκα. Ποτέ καμιά χαρά, ἐκτός ἀπό λίγη σάν παιδί στό σπίτι τῶν γονέων μου. Ἀλλά μπροστά στόν κόσμο δέν ἔδειχνα λυπημένη. Μπροστά στούς ἀνθρώπους ὑποδυόμουν τή χαρούμενη, καί στή μοναξιά ἔκλαιγα. Ὅλοι μέ θεωροῦσαν ἕνα εὐτυχισμένο πλάσμα, ἀφοῦ ὡς τέτοια ἔδειχνα. Ἀκούω, ὅλοι γύρω μου παραπονοῦνται, καί οἱ ἔγγαμοι καί οἱ ἄγαμοι, καί οἱ πλούσιοι καί οἱ φτωχοί, ὅλοι. Καί σκέφτομαι, γιατί κι ἐγώ νά παραπονιέμαι στούς δυστυχισμένους γιά τή δική μου δυστυχία, καί μόνο νά αὐξάνω τή λύπη γύρω μου; Θεέ, νά δείχνω χαρούμενη ἔτσι θά εἶμαι πιό χρήσιμη στόν δυστυχισμένο κόσμο, ἐνῶ τό μυστικό μου θά τό κρύβω μέσα μου καί θά κλαίω στή μοναξιά μου. Προσευχόμουν στόν Θεό, γιά νά μοῦ ἐμφανισθεῖ μέ κάποιο τρόπο, τουλάχιστον μόνο ἕνα δάχτυλό Του νά αἰσθανθῶ. Προσευχόμουν ἔτσι, γιά νά μήν σβήσω ἀπό τήν κρυμμένη λύπη. Ἀπό κάθε ἔσοδο ἔκανα ἐλεημοσύνη ὁπουδήποτε εἶχα εὐκαιρία. Ἐπισκεπτόμουν ἀρρώστους καί ὀρφανούς, καί ἔφερνα χαρά μέ τή δική μου φαινομενική χαρά. Πιστεύω σέ Σένα, ἀγαθέ μου Θεέ, ἔλεγα συχνά, ἀλλά Σέ παρακαλῶ, ἐμφανίσου μου μέ κάποιο τρόπο, γιά νά Σέ πιστεύω ἀκόμα περισσότερο. «Πιστεύω, Κύριε, βοήθει μου τή ἀπιστία»(Μάρκ.9,24) Ἐπαναλάμβανα αὐτά τά λόγια ἀπό τό Εὐαγγέλιο. Καί πράγματι, βίωσα νά μοῦ ἐμφανιστεῖ ὁ Κύριος.