Δεν υπάρχει ανώτερος γιατρός από τον έμπειρο πνευματικό, που εμπνέει εμπιστοσύνη με την αγιότητά του

Δεν υπάρχει ανώτερος γιατρός από τον έμπειρο πνευματικό, που εμπνέει εμπιστοσύνη με την αγιότητά του, πετάει από τα ευαίσθητα πλάσματα του Θεού, τους λογισμούς που φέρνει το ταγκαλάκι και θεραπεύει ψυχές και σώματα δίχως φάρμακα, με την Χάρη του Θεού.

Ο πνευματικός, όταν έχει Θείο φωτισμό, πνεύμα Θεού, καταλαβαίνει και διακρίνει καταστάσεις και μπορεί να δίνει σωστές κατευθύνσεις στις ψυχές.

Καλά είναι να μην έχει πολλές απασχολήσεις, για να μπορεί να διαθέτει τον απαιτούμενο χρόνο για την κάθε ψυχή και να κάνει σωστά την δουλειά του.

Διαφορετικά, παθαίνει ό,τι και ένας καλός χειρουργός, που όταν κάθε μέρα έχει να κάνει πολλές εγχειρήσεις, κουράζεται και είναι φυσικό να μην αποδίδει όσο μπορεί.

(Άγιος Παϊσιος ο Αγιορείτης)

Να μην ζητάς πνευματικό δάσκαλο (εξομολόγο) που να ανέχεται τα πάθη σου

Να μην ζητάς πνευματικό δάσκαλο (εξομολόγο) που να ανέχεται τα πάθη σου, διότι οδηγείσαι από αυτόν σε πνευματικό λάκκο. (Μέγας Βασίλειος)

 Ο δεσμείν και λύειν εξουσίαν λαβών, ουτινοσούν των ημαρτηκότων, μεγάλην ορών συντριβήν, ελαττώσει τον χρόνον των επιτιμίων. Μη χρόνω κρίνε, αλλά τρόπω τα επιτίμια. (Μέγας Βασίλειος)

[Ο εξομολόγος έχει την εξουσία, όταν δει ότι κάποιος έχει συντριβή και μεγάλη μετάνοια, για μία αμαρτία που έχει διαπράξει, να του μικραίνει το χρόνο του επιτιμίου που θα του επιβάλλει. Γιατί το επιτίμιο, πρέπει να είναι ανάλογο του τρόπου (μετανοίας) και όχι του χρόνου.]

Ο Μέγας Βασίλειος για το έργο του Πνευματικού Πατέρα

Ο Μέγας Βασίλειος λέει οτι το έργο του Πνευματικού Πατέρα είναι η επιμέλεια των ψυχών αίματι Χριστού εξηγορασμένων, οτι ο Πνευματικός Πατέρας είναι ο οδηγός στην εν Χριστώ ζωή, που βοηθάει το πνευματικό του παιδί να αποκτήσει την εν Χριστώ υγεία, δηλαδή τη ζωντανή πίστη και σταθερή πνευματική ζωή.

Όμως ο Πνευματικός Πατέρας για να χειραγωγήσει άλλους στη χριστιανική ζωή θα πρέπει να τη ζει πρώτα ο ίδιος, διότι όπως προτρέπει και ο Απόστολος Παύλος προς τον Τιμόθεο: "...τύπος γίνου τῶν πιστῶν ἐν λόγῳ, ἐν ἀναστροφῇ, ἐν ἀγάπῃ, ἐν πνεύματι, ἐν πίστει, ἐν ἁγνεία." (Προς Τιμόθεον Α' Επιστολή κεφ. 4, στ.12) δηλαδή "να γίνεις τύπος και παράδειγμα των πιστών στο λόγο σου, στη συναναστροφή σου με τους άλλους ανθρώπους, στην αγάπη που θα δείχνεις προς τους άλλους, στην πνευματική ζωή, στη φωτισμένη πίστη, στην αγνότητα και καθαρότητα της ζωής σου"