Tuesday, April 7, 2026

Μεγάλο Ευχελαιο

      


Το απόγευμα της Μεγάλης Τετάρτης τελείται το μυστήριο του Μεγάλου Ευχελαίου. Κατά τη διάρκεια του, διαβάζονται επτά Ευαγγέλια και επτά Ευχές. Με αυτό τον τρόπο ευλογείται το λάδι με το οποίο ο ιερέας «σταυρώνει» τους πιστούς στο μέτωπο, στο πιγούνι, στα μάγουλα και στις παλάμες.

Κάθε χρόνο τη Μεγάλη Τετάρτη πριν την ακολουθία του Νιπτήρος τελείται σε όλες τις Εκκλησίες, το Ιερό Ευχέλαιο.

Το Ευχέλαιο είναι ένα από τα επτά μυστήρια της Εκκλησίας, το οποίο τελείται στο Ναό η στο σπίτι για την ίαση σωματικών και ψυχικών ασθενειών.

Το Ευχέλαιο της Μ. Τετάρτης δεν έχει κάποια μαγική επενέργεια στην πνευματική μας ζωή, αλλά είναι μια άρρηκτη αλυσίδα μαζί με τα άλλα Μυστήρια στα οποία θα πρέπει να συμμετέχουμε, π.χ. Εξομολόγηση, Θεία Κοινωνία.

Η σύσταση του ευχελαίου, όπως και των υπόλοιπων μυστηρίων, ανάγεται στην Καινή Διαθήκη και μάλιστα την Καθολική Επιστολή Ιακώβου (5, 14-15).

Απόδοση στην νεοελληνική: Είναι κάποιος από σας άρρωστος; Να προσκαλέσει τους πρεσβυτέρους της εκκλησίας να προσευχηθούν γι’ αυτόν και να τον αλείψουν με λάδι, επικαλούμενοι το όνομα του Κυρίου. Και η προσευχή που γίνεται με πίστη θα σώσει τον άρρωστο· ο Κύριος θα τον κάνει καλά. Κι αν έχει αμαρτίες, θα του τις συγχωρέσει.

Έτσι, η αποστολική παραγγελία αποτέλεσε τη βάση πάνω στην οποία θεμελιώθηκε η πίστη και η τελετουργική πράξη της Εκκλησίας. Τελετουργοί του φιλανθρώπου τούτου μυστηρίου είναι οι πρεσβύτεροι της Εκκλησίας, προσκαλούμενοι για τον σκοπό αυτό στην οικία του αρρώστου χριστιανού.

Πλησίον του ασθενούς προσεύχονται θερμά. Επικαλούνται τη χάρη του Παναγίου Πνεύματος για να ευλογηθεί το λάδι που παρατίθεται.

Και στη συνέχεια αλείφουν τον άρρωστο χριστιανό με το ευλογημένο πλέον λάδι. Η επάλειψη με το ευλογημένο λάδι, σώζει τον άρρωστο.

Η ακολουθία του ευχελαίου τελείται «εις ίασιν ψυχής τε και σώματος». Σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας μας, η σωματική ασθένεια θεωρείται ως ο πικρός καρπός της αμαρτίας.

Οποιαδήποτε ασθένεια, ως διαταραχή της αρμονικής λειτουργίας του σώματος, οφείλεται σε πνευματικά αίτια και κυρίως στη διαταραχή των σχέσεων του ανθρώπου με τον Θεό.

Στα ιερά κείμενα δεν παρουσιάζεται μόνο η στενή σύνδεση της ασθένειας με την αμαρτία αλλά συγχρόνως υποδεικνύεται και ο τρόπος της θεραπείας: η ειλικρινής μετάνοια και η επιστροφή στον Θεό.

Για την τέλεση του μυστηρίου τοποθετείται πάνω σε κάποιο τραπέζι το ευαγγέλιο, μικρή εικόνα του Χριστού, κανδήλα αναμμένη και δοχείο με αλεύρι, δίπλα στο οποίο ανάβονται επτά κεριά.

Η κανδήλα πρέπει να είναι καθαρή και μέσα τοποθετείται αγνό λάδι, ένδειξη καθαρής και ολοπρόθυμης προσφοράς στον Θεό. Γι’ αυτό και ο καλός Σαμαρείτης στην ομώνυμη παραβολή, περιποιείται στοργικά τον τραυματία ρίχνοντας στις πληγές του λάδι και κρασί.

Το λάδι, μετά τις ευχές των ιερέων, δεν είναι πια κοινό λάδι· όπως και στη βάπτιση: το νερό της κολυμβήθρας, μετά τις ευχές του λειτουργού, δεν είναι πια κοινό νερό.

Στο τέλος της ακολουθίας γίνεται η χρίση με το αγιασμένο έλαιο. Χρίεται σταυροειδώς το μέτωπο, το σαγόνι, οι δύο παρειές και τα χέρια μέσα στην παλάμη και στο εξωτερικό τους μέρος. Μ’ αυτή την χρίση, ζητούμε από τον Κύριο να θεραπεύσει το πνεύμα, τις σκέψεις και ολόκληρο τον εσωτερικό μας κόσμο.

Ακόμη, να δίνει δύναμη σ’ εκείνα τα μέλη του σώματος με τα οποία κάνουμε τις περισσότερες πράξεις· (π.χ. τα χέρια είναι τα μέλη που εκτελούν τις εντολές του μυαλού μας).

Friday, April 3, 2026

Όταν θέλεις να προσευχηθείς, να σηκώνεσαι την νύκτα, με άδειο το στομάχι.

 


Όταν θέλεις να προσευχηθείς, να σηκώνεσαι την νύκτα, με άδειο το στομάχι. Τότε, μα τότε δεν υπάρχει καλύτερο και ωραιότερο πράγμα. Όταν κοιμάται ο λαός σε ακούει ο Θεός...Να κράζης στον Θεό, μ' όλη την δύναμη σου, από το βάθος της καρδιάς.

 Ιδιαίτερα να προσεύχεσαι την νύκτα, τότε που ο εχθρός καιροφυλακτει. Μετά από τις 12, την νύκτα, μέχρι τις 3.30' , τότε βρίσκει ευκαιρία να δράση ο διάβολος , όταν κοιμούνται οι άνθρωποι. Δι' αυτό ο ποιμήν πρέπει να αγρυπνά δια το ποίμνιον...

...Την νύκτα δεν πρέπει να την χαραμιζομε όλη στον ύπνο, διότι τότε ο σατανάς μας κάνει ότι θέλει. Εγώ από μικρό παιδί μ' άρεσε να προσεύχωμαι. Πήγαινα σε τόπο ήσυχο και εκραζα εις τον Θεόν. Τον διψούσε η καρδιά μου. Είχα μάθει και τους χαιρετισμούς απ' έξω και τους έλεγα. Τί ευφροσύνη, αγαλλίαση και ειρήνη που είχα στην καρδιά! Ότι και αν ζητούσα από την καλή Παναγία μας μου το έδινε...

Όσιος Δημήτριος Γκαγκαστάθης + 29/1

Κάποιος μεγαλόσχημος μοναχός του Αγίου Όρους, πέταξε το ράσο και πήγε στον κόσμο, για να ζήσει τη ζωή του


 Γέροντας Εφραίμ της Σκήτης του Αγίου Ανδρέα

~ Κάποιος μεγαλόσχημος μοναχός του Αγίου Όρους, πέταξε το ράσο και πήγε στον κόσμο, για να ζήσει τη ζωή του.

Έζησε άσωτα με πολλές σαρκικές αμαρτίες και τελικά παντρεύτηκε. Απέκτησε 2 αγόρια και κάποια μέρα πήγε με την οικογένειά του για μπάνια στη θάλασσα.

Στην παραλία, καθώς ήταν ξαπλωμένος κάτω από την ομπρέλα, το μικρό του αγόρι του λέει:

– Μπαμπά, τί είναι αυτός ο σταυρός στο στήθος σου; Και τα κόκκινα γράμματα πάνω σε αυτόν, τι λένε;

Ο πατέρας συγκλονίστηκε από την αποκάλυψη του γιού του. Ζήτησε να επιστρέψουν στο σπίτι τους και εκεί κλειδώθηκε στο δωμάτιο του και όλο το βράδυ έκλαιγε…

Την άλλη μέρα εξομολογήθηκε και του είπε ο πνευματικός:

– Ο Χριστός παρότι Τον αρνήθηκες κατά επανάληψη και συνειδητά, εξακολουθεί να σε αγαπά αμείωτα! Όσο άπειρα σε αγαπούσε, όταν ήσουν μοναχός, άλλο τόσο σε αγαπά και τώρα!

Αυτά τα λόγια, τον χτύπησαν στο φιλότιμο. Γι’ αυτό αποκάλυψε στην γυναίκα του όλη την αλήθεια και συμφώνησαν να χωρίσουν με κοινή συναίνεση. Αυτός γύρισε πίσω στο μοναστήρι, ενώ η γυναίκα του έγινε αργότερα μοναχή, εφόσον πρώτα τακτοποίησε τα παιδιά τους.

Μετά από 17 χρόνια, επισκέφτεται ο γιός του μοναχού που είχε δει τα γράμματα στο στήθος του πατέρα του, το Άγιο Όρος και συγκεκριμένα τη μονή όπου μόναζε ο πατέρας του, χωρίς να το ξέρει.

Πάει στον ηγούμενο της μονής και ζητάει να εξομολογηθεί. Μετά την εξομολόγηση, ρωτάει τον ηγούμενο:

– Πάτερ, ψάχνω να βρω τον πατέρα μου. Έγινε μοναχός και τόσα χρόνια, δεν ξέρω που βρίσκεται. Μήπως μπορείτε να με βοηθήσετε;

Ο ηγούμενος κατάλαβε ποιανού γιός ήταν το παιδί αυτό και προσπάθησε επιμελώς να κρύψει τα δάκρυα της συγκίνησής του και του είπε:

– Παιδί μου κάτσε και σήμερα εδώ να ενημερωθώ και θα σε πω αύριο.

Πήγε ο ηγούμενος στον μοναχό – πατέρα του γιού, να τον ενημερώσει και του λέει:

– Τέκνο μου, ήρθε ο γιός σου ο μικρός στο μοναστήρι και σε ψάχνει. Θα ήθελες να τον δεις;

Εκείνος φανερά συγκινημένος και συνάμα προβληματισμένος του είπε:

– Γέροντα είδα τον άγγελο φύλακά μου και με αποκάλυψε, ότι σε 3 μέρες αναχωρώ στον άλλο κόσμο!

Πες στο παιδί μου, ότι θα με δει σε 3 μέρες! Και όταν θα κοιμηθώ, τότε θα τον αποκαλύψεις, ότι εγώ ήμουν ο πατέρας του! Διότι θέλω να βάλω έναν κανόνα στον εαυτό μου, για όλα αυτά που έκανα στη ζωή μου…

Η πράξη του μοναχού, είναι πράξη τελείας μετάνοιας και η άρνησή του, να μην δει το παιδί του, είναι ανωτέρα αγάπη!

Ο ηγούμενος πήγε στο παιδί, το έπεισε να μείνει άλλες 3 μέρες στο μοναστήρι. Στην κηδεία που έγινε σε 3 μέρες, ο γιός παρευρέθηκε και ομολόγησε στον ηγούμενο:

– Γέροντα τέτοια κηδεία πρώτη φορά βλέπω! Άγιο λείψανο αυτός ο καλόγερος! Αυτός είναι καλόγερος!

Και όταν τον έθαψαν, ο ηγούμενος έκανε την μεγάλη αποκάλυψη στο γιό:

– Παιδάκι μου αυτός ο καλόγερος… ήταν ο πατέρας σου!!!

ΠΗΓΗ

Monday, March 30, 2026

Διδαχαί Πατέρων


 1.O ταπεινός πoτέ δεν πέφτει· γιατί από πoύ να πέσει, αφού στέκεται πιo χαμηλά από όλους;

Άγιoς Μακάριoς ο Αιγύπτιoς

 

2 Οι αθώοι και οι καλοί άνθρωποι πληγώνονται στη ζωή επειδή εμπιστεύονται τη λάθος παρέα...

Να πρωσέχεις με ποιόν περνάς χρόνο.

 

3Ο εγωιστής στενοχωριέται πολύ με το καθετί.

Ο ταπεινός είναι ελεύθερος και ανεξάρτητος απ΄όλους και από όλα.

Αγ. Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης

 

4Γέροντας Εφραίμ της Σκήτης του Αγίου Ανδρέα

Κάποιος γέροντας έλεγε συνεχώς την ευχή, Παναγία μου, σώσε με! Παναγία μου, σώσε με!

Μια μέρα κάποιος διάβολος, έριξε στον γέροντα ένα πραγματικό βέλος, να τον τραυματίσει.

Και καθώς ερχόταν το βέλος καταπάνω του, προσέκρουσε σε ένα πύρινο πράγμα και αυτοδιαλύθηκε.

Ήταν η Χάρη της Παναγίας, που τον προστάτευσε.

Τα παιδιά της, η Παναγία πάντα τα προσέχει και κανείς δεν μπορεί να τα βλάψει.

 

5Εμφανίστηκε η Παναγία πριν κάποια χρόνια στην Γερόντισσα Μακρίνα (Βασσοπούλου), που ήταν ηγουμένη στην Ιερά Μονή Πορταριάς του Βόλου και της είπε:

– Θέλω να πεις στον κόσμο, να με επικαλείται. Είναι το διακόνημά μου σαν Μητέρα του Χριστού κατά φύση και η δική σας Μητέρα κατά χάρη, να σας βοηθώ. Εάν όμως οι άνθρωποι δεν με επικαλούνται, πώς εγώ θα τους βοηθήσω;

Να έχετε όλοι την ευλογία της Παναγίας!

6 Καλή η ακακία, δεσποτική η μίμηση, θεϊκή η ομοίωση, αφού και ο Κύριος είναι άκακος και άγιος.

Η ακακία είναι φυλακτήριο της ψυχής, καθαρισμός του νου, οδηγός της φιλίας, μητέρα της αγάπης.

Δεν γνωρίζει την έννοια της έχθρας και στέκεται σαν βασίλισσα περιτριγυρισμένη απ’ όλες τις αρετές.

Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος

 

7 Υπομονή

Μην εκνευρίζεσαι και κυρίως μην θυμώνεις. Δεν μπορείς να διώξεις ούτε να καταστρέψεις το κακό με το κακό.

Το κακό φοβάται μόνο την καλοσύνη και την Αγάπη.

Άγ. Αθανάσιος ο Μέγας.

8. Ντροπή δεν ένιωσε ο Θεός να γίνει όμοιος με εσένα κι εσύ ντρέπεσαι να γίνεις όμοιος με Εκείνον;

Άγ. Συμεών ο Νέος Θεολόγος

9. Ο μόνος χρόνος που δεν πηγαίνει χαμένος, είναι ο χρόνος που έχεις επαφή με τον Χριστό.

 Ό,τι άλλο αν κάνεις , θα μείνει εδώ και δεν αντέχει πέραν του τάφου.

Πολλοί ἄνθρωποι στά θέματα τῆς θρησκείας σκοντάφτουν. Δέν μποροῦν νά καταλάβουν π.χ. ὅτι γέννησε μία Παρθένος.


 Πολλοί ἄνθρωποι στά θέματα τῆς θρησκείας σκοντάφτουν. Δέν μποροῦν νά καταλάβουν π.χ. ὅτι γέννησε μία Παρθένος. Καί τά ἀπορρίπτουν. Βάζουν τή λογική τους στή μέση...

      Μιλοῦσα μέ ἕναν φοιτητή μίαν ἡμέρα πού ταξίδευα καί μοῦ λέει:

      – Ὅταν μοῦ λές, ὅτι ὁ Χριστός μόνο ἀπό γυναῖκα γεννήθηκε, χωρίς ἄνδρα, αὐτό δέν μπορῶ νά τό πιστέψω. Ἐγώ θέλω ἄνδρα καί γυναῖκα, γιά νά πιστέψω σέ (Θέ)ἄνθρωπο Χριστό.

      Τοῦ εἶπα:

      – Ἔχεις ἀκούσει, ὅτι λέγεται ὁ Χριστός «Υἱός ἀνθρώπου»;

      – Πῶς ἔπρεπε νά λέγεται;

      – Μέ βάση τά λεγόμενά σου, ἔπρεπε νά λέγεται «Υἱός ἀνθρώπων». Ἐσύ προέρχεσαι ἀπό μάνα καί μητέρα καί εἶσαι «υἱός ἀνθρώπων», ἐνῶ ὁ Χριστός ἀποκαλεῖται «Υἱός ἀνθρώπου», διότι προέρχεται ἀπό ἕναν ἄνθρωπο καί ὄχι ἀπό 2 ἀνθρώπους. Δηλαδή δέν ἐσπάρει. Τώρα... ἐσύ θέλεις 2 ἀνθρώπους, γιά νά γεννηθεῖ κάποιος ἄνθρωπος. Καί σέ ἐρωτῶ: Ποιᾶς θεωρίας εἶσαι;  Ὅτι εἴμαστε ἀπό τόν Θεό ἤ εἴμαστε ἀπό κάποιον πίθηκο;

      – Ὄχι, δέν εἴμαστε ἀπό πίθηκο. Εἴμαστε ἀπό τόν Θεό.

      – Ἐάν μοῦ ἔλεγες ὅτι εἴμαστε ἀπό τόν πίθηκο καί ἀπορρίπτεις τόν Δημιουργό θά σέ ἔστελνα γιά χουρμᾶδες καί θά σταματάγαμε τήν συζήτηση. Ἀλλά τώρα πού λές, ὅτι εἴμαστε ἀπό τόν Θεό, νά προχωρήσουμε. Μπορεῖς νά μοῦ πεῖς τόν πατέρα καί τήν μητέρα τοῦ Ἀδάμ;

      – ...

      Μέ κοιτοῦσε... Δέν ἤξερε νά μοῦ ἀπαντήσει.

      – Ὑπῆρξε ἐποχή πού δέν ὑπῆρχε ἄνθρωπος καί βρέθηκε ἄνθρωπος χωρίς πατέρα καί μητέρα; Μπορεῖς νά μοῦ πεῖς τόν πατέρα καί τήν μάνα τῆς Εὔας; Ἤ δέν ὑπῆρχε Εὔα;

      – Ὑπῆρχε...

      – Ποῦ βρέθηκε; Βλέπεις ἀμέσως – ἀμέσως, ὅτι χωρίς ἀνδρόγυνο ἔχουμε ἄνθρωπο. Τόν Ἀδάμ. Καί χωρίς μητέρα καί πατέρα ὑπῆρχε γυναῖκα. Δύο ἄνθρωποι, δίχως γονεῖς. Βλέπεις ἀγαπητέ, ὅτι χωρίς ἀντρόγυνο, εἴχαμε τόν Ἀδάμ καί τήν Εὔα καί μέ βάση αὐτό τό ζευγάρι ἔχουμε τόν πολλαπλασιασμό. Ὁ Θεός λοιπόν εἶναι ὁ «μάστορας», πού ἔφτιαξε χωρίς ἀνθρώπους, ἄνθρωπο καί Αὐτός ὁ ἴδιος εἶναι τώρα «μάστορας», πού μόνο μέ μητέρα, παρουσιάζει ἄνθρωπο. Ἑπομένως εἶναι δυνατόν γιά τόν Θεό καί μήν βάζεις τήν λογική σου, γιά νά ἑρμηνεύσεις τά μυστήριά Του.

Δημήτριος Παναγόπουλος ὁ Ἱεροκήρυκας

Friday, March 27, 2026

Λόγος Ιζ' Περὶ ἀναισθησίας, Κλίμαξ, Αγίου Ιωάννου του Σιναΐτου:


Ἡ ἀναισθησία εἶναι ἡ νέκρωση τῆς ψυχῆς καὶ ἡ ἀπώλεια τῆς πνευματικῆς αἴσθησης.

Γεννιέται ἀπὸ τὴν ἀμέλεια, τὴ ῥᾳθυμία καὶ τὴ συνήθεια τῆς ἁμαρτίας.

Ὁ ἄνθρωπος γνωρίζει τὸ καλό, ἀλλὰ δὲν τὸ κάνει.

Ἐπαινεί τὴν ἀρετή, ἀλλὰ μένει δεμένος στὰ πάθη.

Ἡ συνείδησή του ἀτονεῖ καὶ ὁ νοῦς σκοτεινιάζει.

Προσεύχεται μὲ τὰ χείλη, ἀλλὰ ἡ καρδιά του μένει μακριά.

Καὶ γρήγορα ἐπιστρέφει πάλι στὰ ἴδια σφάλματα.

Ἡ ἀναισθησία φέρνει λήθη τοῦ Θεοῦ καὶ ἔλλειψη κατανύξεως.

Γίνεται ἀρχὴ τῆς ἀπογνώσεως καὶ πνευματικοῦ θανάτου.

Ὁ ἄνθρωπος ζεῖ σὰν νεκρός, χωρὶς νὰ τὸ καταλαβαίνει.

Δὲν αἰσθάνεται τὴν ἀσθένειά του καὶ δὲν ζητά θεραπεία.

Ἡ θεραπεία ἀρχίζει μὲ τὴ μνήμη τοῦ θανάτου.

Καὶ μὲ τὴν κατανύξη ποὺ ζεσταίνει τὴν καρδιά.

Ἡ προσευχὴ μὲ προσοχὴ καθαρίζει τὸν νοῦ.

Καὶ τὰ δάκρυα φέρνουν ξανά ζωὴ καὶ αἴσθηση τοῦ Θεοῦ.

Θεόδωρος Κολοκοτρώνης.

 


- Πώς ονοµάζεσαι;

- Θεόδωρος Κολοκοτρώνης.

- Πόθεν κατάγεσαι;

- Από το Λιµποβίσι της Γορτυνίας

- Πόσων ετών είσαι;

- Εξήντα τεσσάρων. Γεννήθηκα το 1770, τρείς του Απρίλη.

- Τι επάγγελµα κάνεις;

- Στρατιώτης ήμουνα. Κράταγα επί 49 χρόνια στο χέρι το ντουφέκι και πολεμούσα νύχτα μέρα για την πατρίδα. Πείνασα, δίψασα, δεν κοιμήθηκα μια ζωή. Είδα τους συγγενείς μου να πεθαίνουν, τ΄ αδέρφια μου να τυραννιούνται και τα παιδιά μου να ξεψυχάνε μπροστά μου. Μα δε δείλιασα. Πίστευα πως ο Θεός είχε βάλει την υπογραφή του για τη λευτεριά μας και πως δεν θα την έπαιρνε πίσω.

~ Αρχιστράτηγος Θεόδωρος Κολοκοτρώνης

Τα λόγια αυτά δεν ειπώθηκαν για να μείνουν στο χαρτί. Είναι λόγια βαριά, σμιλεμένα από κακουχία, αίμα και πίστη. Δεν μιλούν για έναν άνθρωπο, αλλά για μια ολόκληρη εποχή που σηκώθηκε όρθια μέσα από τα ερείπια. Μέσα τους κρύβεται η ψυχή του Αγώνα και η ακλόνητη πεποίθηση πως η ελευθερία δεν είναι ανθρώπινο κατόρθωμα μόνο, αλλά θεία παραχώρηση που κατακτάται με θυσία.

Από αυτά τα λόγια αναδύεται ο σπουδαίος Γέρος του Μοριά  ως αδιαπραγμάτευτη μαρτυρία αγνής πίστης και πατριωτισμού.

Γεννημένος το 1770 με καταγωγή από το Λιμποβίσι Αρκαδίας, σε τόπο φτωχό αλλά με βαθιά ιστορία και ελεύθερο στο φρόνημα, μεγάλωσε με τον ήχο του όπλου και την ιδέα πως η πατρίδα προηγείται του εαυτού. Ο πατέρας του, εξίσου σπουδαίος αγωνιστής Κωνσταντής Κολοκοτρώνης, σκοτώθηκε από τους Τούρκαλβανους, κι έτσι ο Θεόδωρος έμαθε από νωρίς πως ο δρόμος της λευτεριάς περνά μέσα από το αίμα. Κυνηγημένος, κλέφτης και αρματολός, έζησε δεκαετίες στα βουνά του Μοριά, αποκτώντας όχι μόνο πολεμική πείρα αλλά βαθιά γνώση της ψυχής του λαού.

Όταν το 1821 ήρθε η ώρα της Επανάστασης, ο Κολοκοτρώνης δεν ξεσηκώθηκε από παρόρμηση, αλλά από βεβαιότητα. Από τις πρώτες του κινήσεις φάνηκε πως στόχος του ήταν η απελευθέρωση του διοικητικού κέντρου της Πελοποννήσου, της Τριπολιτσάς  της πόλης που κρατούσε δεμένη τη μοίρα του Μοριά. Η απελευθέρωση(και όχι άλωση όπως έχει επικρατήσει λανθασμένα)της από τους Έλληνες αποτέλεσε καθοριστική καμπή του Αγώνα, δίνοντας ανάσα, οργάνωση και ελπίδα σε μια Επανάσταση που μόλις είχε γεννηθεί.

Η πίστη του όμως και η μοναδική στρατηγική του ικανότητα δοκιμάστηκε περισσότερο στα Δερβενάκια, το 1822. Εκεί, με λιγοστά μέσα αλλά με απόλυτη εμπιστοσύνη στον Θεό και στους αγωνιστές του, αντιμετώπισε τον πολυάριθμο στρατό του Δράμαλη. Η συντριβή των οθωμανικών δυνάμεων δεν ήταν τυχαία αλλά αποτέλεσμα διορατικότητας, γνώσης του τόπου και ακλόνητης πίστης πως ο Αγώνας ήταν δίκαιος. Ο ίδιος πάντα ταπεινός δεν απέδωσε τη νίκη στον εαυτό του, αλλά στη θεία βούληση και στην ενότητα των Ελλήνων.Κι όμως, η μεγαλύτερη δοκιμασία του δεν ήρθε από τον εχθρό, αλλά από τη διχόνοια. Φυλακίστηκε, κατηγορήθηκε και ταπεινώθηκε από συμπατριώτες του, χωρίς ποτέ να απαρνηθεί την Ελλάδα. Ακόμη και στο Παλαμήδι, δεμένος και προδομένος, κράτησε ακέραιη την πίστη του, λέγοντας πως ό,τι έκανε το έκανε για την πατρίδα και όχι για αξιώματα.

Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης δεν έζησε για να δοξαστεί ο ίδιος αλλά για να δικαιωθεί η Ελλάδα. Η ζωή του υπήρξε μια αδιάκοπη θυσία και τα λόγια του μια ακατάλυτη παρακαταθήκη πως όταν η πίστη συναντά την αγάπη για την πατρίδα, τότε ακόμη και οι αδύναμοι γίνονται ανίκητοι. Και όσο θύμομαστε τα λόγια και τις πράξεις του, ο Γέρος του Μοριά θα παραμένει φρουρός της ελευθερίας του Έθνους.

Η περικεφαλαία και το σελαχλίκι(κάτι αντίστοιχο με την σύγχρονη ζώνη εξάρτησης του ελληνικού στρατού)του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη.Η πρώτη, σφραγισμένη με τον Σταυρό, στάθηκε ασπίδα πίστης και αποφασιστικότητας κάτω από αυτήν γεννήθηκαν νίκες και όρκοι λευτεριάς.Το σελαχλίκι, φθαρμένο από τον χρόνο και τον αγώνα, κράτησε τα λιγοστά αναγκαία ενός ανθρώπου που δεν πολέμησε για πλούτη, αλλά για την πατρίδα.

Μαζί, δεν θυμίζουν όπλα και στολίδια, αλλά μια ζωή δοσμένη ολόκληρη, όπου η πίστη στον Θεό και η Ελλάδα πορεύτηκαν ως ένα.